Ses İz Söyleşi
Kıymetli Ada Dostları;
Adalar Sanat İnisiyatifi, bugüne kadar sadece gastronomi ve sanatla da yetinmedi...365 gün sanatlarla yaşayan bir ada tahayyülü ile müzik ve edebiyatla da ilgilendi.
2020 nin ilk günleri ve hemen pandemi öncesi, arama toplantılarından oluşan bir hafta, günde dört toplantıdan oluşan ve bu niteliğiyle de adeta bir maratona benzeyen toplantılar dizininde; Zeynep Göğüş, davetimize icabet ederek, Zeytin Kuşu romanı ile ilgili sorularımızı cevapladı. Zeytin Kuşu , Kürk Paltolu Madonna (şu an ingilterede en çok satan) romanından sonra Türk romanında ilk defa sanatçı, koleksiyoner, galerici olan roman kahramanlarıyla Adalar Sanat İnisiyatifinin ilgi alanına girmişti. Aynı hafta adalı hemşehrimiz şair Pelin Özer'in, çok ilgi gören sunumu ile adaları terk eden atların nal seslerini yeniden hissettik. Adalı çevirmen İvon Cerrahoğlu'nun çeviri sorunlarıyla ilgili sunumu ise daha sonra 'Dilden Dile' projemize ilham verecekti. Sanat Adası programından çok sonra 17 Ağustos 2021 de Adalar Sanat İnisiyatifi Hüseyin Rahmi Gürpınar'ı 157. doğum gününde, anma günü düzenleyerek; yazarın evi ve mezarlıkla ilgili sorunları gündeme getirdik. Bu konuda resmi olarak yetkili mercilerle bir dizi girişimlerde bulunduk ki bugün bu girişimlerin sonuçlarını yavaş da olsa görebiliyoruz. Hemen akabinde 20-26 Eylül 2021 gibi pandemili, tatlı sonbahar günlerine rastlayan ve tümüyle Hüseyin Rahmiye adanmış bir Edebiyat Adası haftası düzenledik. Ahmet Tanrıverdi nin ele aldığı edebiyatçı Refik Ahmet Altınay üzerinden tarih yazımının bir edebi tür olarak ele aldık. Aslanağzı 8 numarada ölen ve Ada mezarlığına gömülen bu osmanlı münevverinin 140. doğum yıldönümünde bilinmeyenleri için bir çalışma başlattık. Ruhi Ayangil ile Ahmet Rasim i mezarı başında andık, Özgür Erkekli ile Hüseyin Rahmi Güntekin hikayelerini okuma tiyatrosuyla canlandırdık. Edebiyat Adasında ağırladığımız Liz Behmoaras ı ne yazık ki geçtiğimiz günlerde kaybettik. Çalışmalarını topluca ele alacağımız başka bir Edebiyat Adası 2026 yılı projeleri arasında... Genç Edebiyatçı Eser Kemal in Elimi Bırakma romanını ele aldığımız bir seansta; sığınmacılık, göçebelik, savaş ortamında insanlık dramı, hayata bakışımızı değiştirdi. Akademisyen (Boğaziçi Üniversitesi) Erol Köroğlu bey Doğu-Batı Ekseninde Bir İlk Roman, Şık romanını ele aldığı konuşmasında aynı zamanda bize bir açı sunarak Hüseyin Rahmi Gürpınar çalışmalarını başlattı. Lale Müldür ile yapılan müstesna seans filme alındı ve bu kayıtlar gözden geçirilerek paylaşılacak. Fakat diğer tüm toplantı ve etkinlikler filme alınarak youtube kanalımıza yüklenmiştir. 2022 yılı Mart ayında Hüseyin Rahmi nin Heybeli ye yerleşmesinin 110. yılını Hüseyin Rahmi yılı ilan ederek Hüseyin Rahmi okumalarına yeni bir bakış getirmeyi denedi. İlk incelememiz Unutmak, Hatırlamak, Yeniden Okumak çerçevesinde değerli Akademisyen Fatih Altuğ tarafından Hüseyin Rahmi Güntekin in 'Sevda Peşinde' romanı üzerineydi. Adalarda geçen bu romandan yola çıkarak romanın geçtiği yerlerde romanın izinde bir gezi planladık ve bunu hayata geçirdik. Ve ilk defa kültür turizmi ile ilgili bir denememiz oldu. Her ayın ilk salısı yaptığımız toplantılardan ikincisi yine çok kıymetli Akademisyen Arif Can Topcuoğlu nun Dirilen iskelet romanına dair bir incelemeydi. Romanın kadın hareketleri ve ahlak açısından incelemesinin kayıtları ne yazık bir kazaya kurban gitti. Diğer sunumların hepsi editlenerek yayına konmasına rağmen bu programın kaydı şu an elimizde yok. Başka bir kıymetli akademisyen Mehmet Fatih Uslu bey, daha fazla Ermeniceden çevirileri ve Ermeni edebiyatının uzmanı olarak biliniyordu. Hüseyin Rahmi romanları içinde gayrimüslim karakterlerin nasıl çizildiğine dair sorumuzla beraber Mehmet Fatih Uslu bey iş edinerek Hüseyin Rahmi romanlarını okumak için bizden bir süre istedi. Hüseyin Rahmi Cehenneme Bakıyor sunumu böyle ortaya çıktı ve akademik camia da yeni bir makale kazanmış oldu.
Yine çok kıymetli bir akademisyen Esra Yıldız hanımla Hüseyin Rahmi Romanlarındaki Cemaat Tahayyülü ele alındı. Ali Serdar beyin Hüseyin Rahmi Romanlarında Aldatma İdeolojisi gibi sosyolojik bir bakış kazandıran sunumu ile Hüseyin Rahmi yılını kapattık, fakat tüm bu çalışmalarla yazarın sadece fiziksel mekanlarına ilgi duymakla kalmayıp soyut kültürel mirası üzerine çalışmanın onu bir eğitim müfredatının okuma kalıplarından çıkarıp yeni okumalara açmanın gerekliliğini de göstermiş olduk. Bir sanat mahfili olma yolunda çalışmalarına devam eden Adalar Sanat İnisiyatifi yavaş yaşama felsefesiyle ilgili ve restorasyonla ilgili bir çok akademik çalışmaya ön ayak olmuştur. Öncüsüdür. 365 gün sanatla yaşamanın örneklerini sunmuştur. Tüm bu çalışmaların ışığında adalar sanat inisiyatifi yeniden bir Edebiyat Adası programı üzerinde çalışmalara başlamıştır. Bu çalışmalar çerçevesinde bir araya geldiğimiz Uğur Deveci beyin gayretleriyle 15 Kasım 2025 saat 15.30 da Splendid Otelinde edebiyat ve müziğin beraberliğine tanık olacağız.
